Oostenrijk is misschien een klein wijnland, maar het heeft een eigen, onmiskenbare smaak. Slechts één procent van de wereldwijde wijnproductie komt hier vandaan, en het grootste deel daarvan blijft binnen de eigen grenzen. Dit maakt Oostenrijkse wijn voor veel Nederlandse wijnliefhebbers nog altijd een ontdekking. Wie de druiven van dit land leert kennen, begrijpt al snel waarom sommeliers er zo dol op zijn: frisse, minerale witte wijnen met een herkenbaar pepertje, en rode wijnen die eerder kruidig en elegant zijn dan zwaar. In deze gids nemen we je mee langs de belangrijkste Oostenrijkse druivenrassen, hun smaakprofielen en de regio’s waar ze het best tot hun recht komen.

Een klein wijnland met een eigen karakter

De Oostenrijkse wijnbouw concentreert zich in het oosten van het land, in een strook die loopt van de Donau bij Wenen tot aan de Hongaarse grens. Het klimaat is overwegend continentaal: warme zomers, koele nachten en een lang, mild najaar. Juist dat verschil tussen dag en nacht geeft de druiven hun typerende combinatie van rijpheid en frisse zuren. Ongeveer tweederde van de aanplant bestaat uit witte druiven, met Grüner Veltliner als onbetwiste hoofdrolspeler. De afgelopen decennia heeft het land sterk op kwaliteit ingezet, met strenge regels en een eigen herkomstsysteem. Oostenrijkse kwaliteitswijn herken je aan de rood-wit-rode banderol op de capsule, een klein maar betrouwbaar keurmerk.

Witte druivenrassen

Grüner Veltliner

Grüner Veltliner is het uithangbord van Oostenrijk en goed voor ongeveer een derde van de totale aanplant. De druif groeit vrijwel uitsluitend hier, wat de wijn een eigen identiteit geeft. In het glas proef je groene appel, citrus en een vleugje witte peper. Dat laatste is zo kenmerkend dat het de bijnaam ‘pepertje’ heeft gekregen. De stijl varieert sterk met de bodem en de opbrengst: van lichte, frisse terraswijnen tot rijke, gelaagde wijnen die jaren kunnen rijpen. De toppers uit de Wachau meten zich gerust met witte bourgognes. Daarnaast is het een dankbare tafelwijn die bij veel gerechten past, van asperges tot de Aziatische keuken.

Riesling

Langs de steile terrassen van de Donau deelt Riesling de mooiste wijngaarden met Grüner Veltliner. De Oostenrijkse stijl is overwegend droog, met een strakke mineraliteit en aroma’s van steenfruit en citrus. Deze wijnen hebben een uitstekend rijpingspotentieel en behoren tot de meest verfijnde witte wijnen van het land.

Welschriesling, Weissburgunder en Sauvignon Blanc

Naast de twee hoofdrolspelers kent Oostenrijk een breed palet aan witte rassen. Welschriesling levert lichte, frisse wijnen en vormt de basis voor veel mousserende Sekt en edelzoete dessertwijnen. Weissburgunder (Pinot Blanc) en Chardonnay, in de Steiermark bekend als Morillon, geven rondere, vollere witte wijnen. In de Steiermark is bovendien Sauvignon Blanc sterk in opkomst, met aromatische, kruidige wijnen die internationaal hoog scoren.

Rode druivenrassen

Zweigelt

Zweigelt is de meest aangeplante rode druif van Oostenrijk. Het ras werd in 1922 ontwikkeld door Fritz Zweigelt als kruising tussen Blaufränkisch en St. Laurent. De wijnen zijn soepel en toegankelijk, met aroma’s van kers en braam, een lichte kruidigheid en zachte tannines. Het is bij uitstek een druif om jong en met plezier te drinken, al kunnen rijpere versies verrassend veel diepgang tonen.

Blaufränkisch

Waar Grüner Veltliner het wit domineert, is Blaufränkisch de belangrijkste kwaliteitsdruif voor rood. De wijnen hebben een diepe kleur, een frisse zuurgraad, stevige tannines en aroma’s van donkere bessen, kers en peperige specerijen. De druif gedijt vooral in Burgenland, waar regio’s als Mittelburgenland en Eisenberg er hun eigen herkomstbenaming aan ontlenen. Goede Blaufränkisch heeft een uitgesproken terroir-expressie en kan jaren rijpen.

St. Laurent

St. Laurent wordt vaak met Pinot Noir vergeleken: elegant en verfijnd, met delicate tonen van aardbei en kers, zachte tannines en soms een florale hint. De druif is minder bekend, maar levert in goede handen wijnen met veel charme. Je vindt hem vooral in Burgenland en de Thermenregion.

De Oostenrijkse wijnregio’s

Oostenrijk telt drie grote wijngebieden, elk met een eigen karakter. Niederösterreich (Neder-Oostenrijk) is met afstand het grootst en omvat befaamde districten als de Wachau, Kamptal, Kremstal en het uitgestrekte Weinviertel. Het hart van de witte wijn. Burgenland, tegen de Hongaarse grens, is warmer en de thuisbasis van de beste rode wijnen en van wereldberoemde edelzoete wijnen rond het ondiepe Neusiedlersee. Daar zorgen mistige najaarsmorgens voor edele rotting, ideaal voor zoete specialiteiten. De Steiermark (Stiermarken) in het zuiden staat bekend om aromatische Sauvignon Blanc en de rosé-achtige Schilcher. En zelfs de hoofdstad Wenen heeft een eigen wijntraditie met de Gemischter Satz, een veldblend uit één wijngaard.

Toonaangevende wijnhuizen

Een handvol namen geldt internationaal als maatstaf voor Oostenrijkse kwaliteit. In de Wachau en Kamptal maken huizen als Bründlmayer, Knoll, Prager en F.X. Pichler enkele van de meest gewaardeerde witte wijnen van het land. In Burgenland staat Kracher synoniem voor verfijnde edelzoete dessertwijnen, terwijl producenten als Nittnaus laten zien wat Blaufränkisch en Zweigelt in huis hebben. Het zijn lang niet de enige goede adressen, maar ze geven een mooie indruk van het niveau dat Oostenrijk haalt.

Welke Oostenrijkse wijn moet je proberen?

Begin je net met Oostenrijkse wijn, dan is een Grüner Veltliner de meest logische eerste kennismaking: fris, veelzijdig en bijna altijd een schot in de roos bij lichte gerechten, vis of asperges. Wil je verder ontdekken, dan is een Blaufränkisch uit Burgenland een mooie volgende stap voor wie van kruidige, gestructureerde rode wijnen houdt. En voor een bijzonder moment loont een edelzoete wijn van rond het Neusiedlersee zeker de moeite.

Ontdek Oostenrijkse wijn bij Kwaliteitwijnen

In ons assortiment vind je de Pure Grüner Veltliner, een toegankelijke en zuivere kennismaking met de bekendste druif van Oostenrijk. Fris, fruitig en met dat herkenbare pepertje. Benieuwd wat dit veelzijdige wijnland verder te bieden heeft? Bekijk dan alle Oostenrijkse wijnen in ons assortiment, of laat je verleiden door de rest van onze witte wijnen.

Veel gestelde vragen over Oostenrijkse druivenrassen