Kinheimer Hubertuslay Fruchtsuss Auslese

Er bestaat een klein aantal Duitse wijnen waarvoor liefhebbers wereldwijd op een wachtlijst staan, en Markus Molitor maakt er een flink deel van. Zijn wijngoed aan de Mosel is voor vierennegentig procent met Riesling beplant, en het huis staat bekend om een eigenzinnigheid die in de Duitse wijnbouw inmiddels legendarisch is.

Deze Kinheimer Hubertuslay is een Auslese in de fruchtsüss-stijl, oftewel fruitig zoet, met slechts zeven en een half procent alcohol. Het is een wijn die weinig met de zoete supermarktwijn van vroeger te maken heeft en alles met de categorie waarin Duitsland van oudsher ongeëvenaard is.

Proeven

De wijn biedt een prachtige neus van gekonfijt exotisch fruit, kweepeer en abrikoos, met daarachter tonen van potlood en rook. Die laatste twee komen van de leisteenbodem en zijn het handelsmerk van een Mosel-Riesling van niveau.

In de mond zit behoorlijk wat rijp fruit, waarbij een romige kant en het restzoet het smaakprofiel dragen. Het smaakprofiel is complex, rijp en exotisch.

Een opmerking over de leeftijd is hier op zijn plaats. De proefnotitie van de importeur spreekt over ‘dit vroege stadium’, maar de jaargang is 2017 en de wijn is inmiddels negen jaar oud. Die notitie is bij release geschreven. Wat je nu in het glas krijgt, is een wijn die zijn eerste transformatie achter zich heeft: het gekonfijte fruit zal zich hebben verdiept naar honing en gedroogde abrikoos, en de rooktoon zal duidelijker aanwezig zijn. Voor Riesling is dat precies de bedoeling, want weinig witte druiven rijpen zo goed.

Auslese, fruchtsüss en de drie sterren

Auslese betekent uitgelezen en is een van de Duitse Prädikat-aanduidingen, die de rijpheid van de druiven bij de oogst classificeren. De ladder loopt van Kabinett via Spätlese naar Auslese, en daarboven nog naar Beerenauslese en Trockenbeerenauslese. Een Auslese wordt gemaakt van selectief geoogste, zeer rijpe bessen, en dat selecteren gebeurt met de hand, bes voor bes.

Fruchtsüss betekent fruitig zoet. Bij deze stijl wordt de gisting vroegtijdig gestopt, waardoor een flink deel van de druivensuiker onvergist achterblijft. Daar komt het lage alcoholpercentage vandaan: de zeven en een half procent is niet het gevolg van onrijpe druiven maar van het feit dat er bewust veel suiker in de wijn is gelaten. Die zoetheid wordt in balans gehouden door de uitzonderlijk hoge zuurgraad die Riesling aan de Mosel ontwikkelt.

Dan de drie sterren achter de naam. Markus Molitor gebruikt een eigen classificatiesysteem dat buiten liefhebberskringen weinig bekend is: de kleur van de capsule geeft de zoetheid aan, en het aantal sterren het kwaliteitsniveau binnen die categorie. Eén ster is goed, twee beter en drie het hoogste wat het huis dat jaar van dat perceel heeft. Een Auslese met drie sterren is daarmee een topselectie binnen een topcategorie, en dat verklaart de prijs van deze fles aanzienlijk beter dan de aanduiding Auslese alleen.

De Hubertuslay bij Kinheim is een klassieke steile helling op het zuiden gericht. De bodem bestaat uit diepgrijze leisteen, en dat gesteente doet twee dingen: het houdt warmte vast en geeft die ’s nachts af aan de stokken, en het zorgt voor de minerale spanning die in delicate wisselwerking staat met het rijpe fruit.

In de kelder gaat het bewust rustig. De druiven worden in oktober geoogst, honderd procent gezonde bessen worden zachtjes gekneusd en weken enkele uren in op de schillen. Daarna vergist de most spontaan in grote houten vaten, dus met de eigen gisten uit de wijngaard in plaats van met toegevoegde gist. Vervolgens rijpt de wijn in roestvrijstalen tanks.

Markus Molitor nam het bedrijf in 1984 over, op twintigjarige leeftijd, met het doel de acht generaties lange familietraditie voort te zetten.

Combineren met gerechten

De aanbieder noemt eendenlever met geglaceerde ui en appel, en dat is bij een zoete Riesling van dit kaliber de klassieke keuze. Het mechanisme is eenvoudig: de rijkdom en het vet van de lever vragen om zoetheid en zuren tegelijk, en een zoete Riesling levert precies die combinatie. Een droge wijn zou er hard tegenaan botsen.

Fruitdesserts zijn de tweede logische richting: een abrikozentaart, een tarte tatin of een perzik uit de oven. Crème brûlée werkt eveneens uitstekend, waarbij het karamellaagje mooi aansluit op de gerijpte tonen in de wijn.

Daarnaast is dit een van de weinige wijnen die bij pittige Aziatische gerechten echt werkt, omdat restzoet de perceptie van chilihitte dempt en het lage alcoholpercentage het branderige gevoel juist niet versterkt. En blauwe kaas is bij deze stijl altijd een goede gok.

Schenk de wijn tussen de acht en tien graden. Goede koeling houdt het restzoet in balans, maar ijskoud verdwijnen de complexe gerijpte tonen waar deze fles het van moet hebben.

Kort samengevat

• Type: zoete witte wijn uit de Mosel, Duitsland (Qualitätswein mit Prädikat)
• Druif: 100 procent Riesling
• Producent: Weingut Markus Molitor, sinds 1984 onder leiding van Markus Molitor, achtste generatie
• Wijngaard: de Hubertuslay bij Kinheim, een steile zuidhelling op diepgrijze leisteen
• Classificatie: Auslese in de fruchtsüss-stijl, met drie sterren als hoogste kwaliteitsniveau van het huis
• Bereiding: oktoberoogst, enkele uren schilcontact, spontane gisting in grote houten vaten, rijping in staal
• Smaakprofiel: complex, rijp en exotisch, met gekonfijt fruit, kweepeer, abrikoos, potlood en rook
• Alcohol: slechts 7,5 procent, kurk, 75 centiliter
• Serveertemperatuur: 8 tot 10 graden